De turbulente dag van Tottenham: Hoe Mourinho in een paar uur trainer werd

21 november 2019
De snelheid is het meest verrassende aan de trainerswissel. In een tijdspanne van slechts elf uur, getimed tussen de statements op Twitter, ontsloeg Tottenham Mauricio Pochettino en onthulde de club José Mourinho als nieuwe manager. Na vijfenhalf jaar onder eerstgenoemde, kostte het een halve dag om een riskante nieuwe weg in te slaan.

Het is opmerkelijk dat het zo snel ging, maar bronnen vertelden ESPN FC dat dit slechts het eindspel was van iets dat al veel langer gaande was. Hier lees je hoe de zaken in Noord-Londen zich ontvouwden tijdens een van de meest tumultueuze dagen voor Tottenham in de recente geschiedenis.

Hoe het nieuws de spelers bereikte

De spelers zijn altijd de laatsten die het horen. Geen van de Tottenham-spelers, die internationale verplichtingen hadden of terugkwamen na een paar dagen vrijaf, waren zich bewust van het feit dat deze verandering aanstaande was. Bronnen vertelden ESPN FC dat veel van de ervaren spelers begrepen hoe erg de relatie tussen Pochettino en zijn bazen, met name voorzitter Daniel Levy, was verslechterd. Ze steunden echter nog altijd de onder vuur liggende manager, zelfs na zijn ontslag. Een groot gedeelte van de kleedkamer geloofde nog altijd in de ideeën van Pochettino en was geschokt door de verandering.

Daniel Levy (links) | FOXSports.NL


De selectie was net zo verbijsterd door de aanstelling van Mourinho. Niemand zag dat aankomen; bronnen meldden dat sommige spelers sceptisch zijn over de complete verandering van filosofie en stijl. Geen van de spelers was ingelicht over de aanstelling van Mourinho, zoals je zou verwachten. Wat in het oog sprong was hoe de aanstelling een stijlbreuk was met de gebruikelijke manier van werken van Levy. Volgens bronnen vertelden tussenpersonen van Mourinho tevens in de laatste weken aan clubs dat hij niet slechts wachtte op de baan bij Real Madrid, zoals sommige verhalen suggereerden, een mogelijke hint dat hij interesse had in ander banen.

De verandering werd uitvoerig besproken in de WhatsApp-groep van de selectie, nadat het nieuws van de aanstelling van Mourinho publiekelijk werd gemaakt. Maar geen gesprekken of discussies konden de spelers echt voorbereiden: de sfeer was vreemd op woensdagochtend, toen ze aankwamen op het trainingsveld en hem zagen en niet Pochettino.

Mourinho arriveerde om 06.30 uur. Hij ontbeet met enkele clubleden en deed zijn nieuwe trainingspak aan voordat hij daarna meteen begon met werk: een sessie met videoanalyses, wat tactische analyses en voorbereiding voor zijn eerste trainingssessie. Hij wilde in de middag trainen, zodat de hele staf aanwezig kon zijn, inclusief zijn nieuwe assistent João Sacramento, die van Lille overkwam en het opmerkelijk genoeg op tijd haalde.

Jose Mourinho en Mauricio Pochettino | Pro Shots


‘Steun mij en ik maak van jullie winnaars’

Mourinho had alles voorbereid in zijn hoofd; hij had de hele dag gepland. De vroege aankomst, het werk dat gedaan moest worden met betrekking tot zijn nieuwe ploeg en spelers, de ontmoeting met de medewerkers op het trainingsveld, maar ook de voorbereiding op de eerste trainingssessie.

Hij wist dat het belangrijkste gedeelte van de dag zijn eerste gesprek met de spelers was; om deze machtsverschuiving te laten werken, moest Mourinho de kleedkamer voor zich winnen. Natuurlijk blinkt hij uit in deze situaties. Hij is zo goed in het voor zich winnen van mensen en de juiste woorden vinden om een groep te enthousiasmeren.

Mourinho ontmoette Daniel Levy eveneens op woensdagochtend. De avond ervoor, na de bevestiging van het vertrek van Pochettino, wachtte Mourinho thuis de gebeurtenissen af en werd hij geïnformeerd over elke kleine ontwikkeling. Pini Zahavi, die erg close is met zowel Mourinho als Levy, bemiddelde de deal en beide partijen hadden compleet vertrouwen in hem om de zaken snel tot een goed einde te brengen. Volgens bronnen had de Israëlische ‘super agent’ het idee van de overname van Mourinho drie weken eerder voorgesteld aan Levy, zodat de onderhandelingen van dinsdagavond meer een formaliteit waren dan een gecompliceerde onderneming.

Voor de spelers was Mourinho woensdag zichzelf. Hij straalde veel energie, charisma en geloof in zijn nieuwe team uit, volgens ESPN FC-bronnen. Hij vertelde zijn nieuwe spelers dat ze een talentvolle selectie hadden en in staat waren om fantastische dingen te doen. Hij herinnerde zijn nieuwe ploeg aan het feit dat hij overal waar hij was geweest bekers had gewonnen – zelfs bij Manchester United, waar hij oneindig veel frictie had gecreëerd, maar nog altijd de League Cup / Europa League-dubbel in 2016/'17 had veroverd. En dat hij ook bij Spurs wil winnen.

Jose Mourinho | Pro Shots
 

Mourinho zou een reeks een-op-eeninterviews gepland hebben met de spelers tijdens de aankomende dagen. Hij herinnerde hen eraan dat hij voorbereid was en zei tijdens de training dat hij alles van ze wist en zijn huiswerk had gedaan.

Dit zorgde voor oplettendheid en focus bij de selectie, volgens bronnen. Ze waren allemaal klaar voor zijn eerste trainingssessie na het groepsgesprek en Mourinho verzorgde een speelse, ontspannen sessie, zonder veel complicaties. Er is ten slotte genoeg tijd om te werken aan specifieke zaken en zijn verbeterpunten voor het team.

Waarom Pochettino vertrok bij de club

Zoals Mark Ogden van ESPN dinsdag schreef tijdens de nasleep van het vertrek van Pochettino, de tekenen van een breuk waren al enige tijd aanwezig bij Tottenham. Fundamentele communicatieproblemen en verwarring tussen de voormalige manager en Levy waren ogenschijnlijk altijd aanwezig sinds het verlies van de Champions League-finale en gebeurtenissen tijdens de zomer droegen bij aan de onvermijdelijkheid van zijn vertrek.

Tottenham verliest de Champions League-finale | Pro Shots


De sleutelpersoon tussen Levy en Pochettino, het voormalige Hoofd Werving en Analyse Paul Mitchell, vertrok in februari 2018 en met hem verdween de belangrijkste pijplijn tussen de trainersstaf en het bestuur. Zonder een begeleidende hand in de scouting en de transfers, was het duo dodelijk besluiteloos.

Met Mitchell, die bij Tottenham arriveerde vlak na de komst van Pochettino in 2014 en met hem had samengewerkt bij Southampton, was de club in staat om belangrijke spelers te halen; zonder hem wisten Pochettino en Levy niet hoe ze moesten samenwerken. Zo ook tijdens de cruciale zomer van 2019, waarin ze moesten omgaan met ongelukkige spelers en verschillende aflopende contracten en de juiste transfertargets moesten identificeren om de selectie te herstructureren.

Er is ook een gevoel dat Pochettino zakelijke dingen te persoonlijk opvatte. Bronnen wisten dat hij teleurgesteld was als spelers niet ingingen op een contractverlenging. Terwijl Levy dan rond ging kijken naar een koopclub, wees Pochettino naar zijn baas. Maar Levy’s onwil om op persoonlijke titel populaire spelers te verkopen die zich niet langer wilden verbinden aan de club, zorgde voor een spagaat met ongelukkig spelers en geen geld uit de verkoop voor verversing. Hun relatie kreeg een paar cruciale tikken wanneer Pochettino wel het heft in handen nam. Als hij vervangingen suggereerde voor vertrekkende spelers, reageerde Levy zelden snel genoeg om de wensen van de manager in te willigen.

Christian Eriksen | Pro Shots

Deze verwarring bleef wat betreft de vertrekkende spelers, vooral met het oog op spelers waarvan het contract afliep en die op een bepaald moment een aanbieding hadden geweigerd, zoals Danny Rose, Jan Vertonghen en Christian Eriksen. Pochettino en Levy waren het in principe eens dat de strategie moest zijn dat ze verkocht moesten worden of een verhoogde aanbieding moesten krijgen, in plaats van het risico lopen dat ze gratis of met korting de deur uit zouden lopen in hun laatste seizoenen. Hoewel een bron echter bevestigde dat er meerdere keren een bod werd uitgebracht op deze spelers, kwam geen van de transfers tot stand. Het was opnieuw een kwestie van besluiteloosheid op veel fronten. Levy speelde het hard (Tottenham vond de bedragen te laag), Pochettino treuzelde over of hij ze moest laten gaan of Levy moest pushen voor verbeterde contracten en samen konden ze het niet eens worden over wie de potentiële vervangers moesten worden en wat ze waard waren.

Intussen ontkennen mensen in de nabijheid van Pochettino dat er serieuze biedingen waren. Dit verschil is tekenend voor de breuk tussen Pochettino en Levy: de biedingen waren waarschijnlijk oprecht, maar de besluiteloosheid van de club komt voort uit het idee dat vier verkoopbare spelers gratis zouden vertrekken in de zomer van 2020.

Een andere zaak die voor constante frustratie bij Pochettino zorgde was het gebrek aan ‘voetbalmensen’ rond het team. Volgens bronnen was Levy’s enige contact - afgezien van Pochettino - binnen Spurs voor voetbalkennis hoofdscout Steve Hitchen. In plaats daarvan koos hij voor feedback van buiten de club. Deze geluiden versterkten de besluiteloosheid van Levy; Pochettino vertelde aan vrienden en vertrouwelingen dat Harry Kane in het verleden weer verhuurd zou zijn geweest of verkocht aan een Championship-club, als hij er niet op had aangedrongen om hem bij het eerste elftal te halen.

Harry Kane | Pro Shots


Het managen van Pochettino’s vertrek

Het stond al enige tijd in de sterren geschreven voor Pochettino. Zijn staf verwachtte dat hij zou vertrekken na zijn zomervakantie en waren verrast dat hij terugkeerde, zo vertellen bronnen. De frustratie bleef ondanks zijn aanblijven. Bronnen vertellen aan ESPN dat hij open stond voor een vertrek voor het seizoen 2019/'20, maar dat hij bleef omdat hij geen aanbieding van één van de gewenste clubs kreeg. 

Begrepen werd dat hij zijn aandacht had gevestigd op een aantal specifieke trainersposten, maar geen enkele was beschikbaar na de verloren Champions League-finale in Madrid. Manchester United gaf Ole Gunnar Solskjaer een nieuw contract, na het vertrek van Mourinhno. Real Madrid overtuigde Zinedine Zidane voor een terugkeer en Bayern München en PSG gingen door met Niko Kovac en Thomas Tuchel. 

Bronnen geven aan dat dingen snel zullen veranderen: ten minste één van de bovengenoemde clubs zal binnenkort de markt opgaan om op zoek te gaan naar een trainer voor de lange termijn. Bayern heeft interim-coach Hansi Flick aangesteld voor de nabije toekomst en er zijn weinig topcoaches beschikbaar. Zelfs Barcelona sluit hem niet uit als eventuele vervanger van Ernesto Valverde, zeggen bronnen. Pochettino liet in het verleden doorschemeren niet aan de slag te willen gaan bij Barcelona, omdat hij trouw wil blijven aan zijn oude club Espanyol. 

Bronnen van ESPN hebben begrepen dat Pochettino om twee redenen is ontslagen. Ten eerste zou hij niet ontslag willen nemen of een regeling willen treffen met wederzijdse instemming. Hij zou alleen vertrekken wanneer een andere club zich zou melden of wanneer Levy hem zou ontslaan. 

Volgens die bronnen zou het weggaan in goed overleg als falen worden gezien door Pochettino en zou het zijn vermogen om een volgende grote club te leiden aantasten. De gok van hem is simpel: wanneer het compleet misgaat onder Mourinho (waarvan Pochettino overtuigd is), wordt de schuld eerder verschoven naar Levy wegens een gebrek aan geduld, dan Pochettino die de club verlaat. 

Mourinho en Pochettino | Pro Shots

De andere reden is het financiële aspect. Bronnen hebben ESPN verteld dat de ontslagvergoeding van Tottenham een stuk hoger is dan wanneer hij in goed overleg zou zijn vertrokken. In tegenstelling tot andere topcoaches was zijn salaris niet zo hoog als zijn voorgangers bij Spurs, zeker met zijn eerste contract die in 2018 verlengd werd en in vergelijking met zijn vorige clubs Espanyol en Southampton. 

Eén ding is zeker: Pochettino zal genoeg aanbiedingen krijgen. Hij had al informeel contact met Real en Manchester United in de afgelopen twee zomers, zonder dat het concreet werd. De timing van zijn ontslag is volgens hem gunstig voor zijn carrière. Hij laat de Spurs met een goede reputatie achter en neemt een flinke zak geld mee. Hij heeft zelf ook het idee dat hij met opgeheven hoofd kan vertrekken, aangezien de Spurs op schema liggen voor het bereiken van de laatste zestien in de Champions League. Tottenham heeft vier punten voorsprong op Rode Ster Belgrado met nog twee poulewedstrijden te gaan waarvan de laatste thuis tegen Olympiakos op 26 november. 

De reden om met Mourinho in zee te gaan 

De meest intrigerende kant van de aanstelling van Mourinho gaat over de toekomstvisie van de club naast het veld. Het aannemen van een manager met zijn staat van dienst en wereldwijde merk is een eerste stap naar een mogelijke verkoop van de club. 

Bronnen van ESPN hebben verteld dat de eigenaren van de club, ENIC Group, zijn geïnteresseerd in een verkoop en het aanstellen van de spraakmakende Mourinho zal de club aantrekkelijk maken voor een potentiële koper. Met hun nieuwe stadion, de positie in Londen en het trackrecord in de Champions League in de voorgaande seizoenen, voegt Mourinho nog meer glans toe aan een mogelijke aantrekkelijke investering. ENIC Group heeft een meerderheidsbelang in Tottenham sinds 2001 en heeft sindsdien meerdere aandelen gekocht waardoor het nu voor 85% eigenaar is van de club. De club werd door Forbes op plek negen gerangschikt als meest waardevolle voetbalclub wereldwijd in 2019.